Odzyskiwanie danych
marzec 4th, 2010Gdy będziemy mieli awarię naszego dysku i utracimy dane to pierwsze co musimy zrobić to zastanowić się czy mamy backup. Jeśli nie to nie załamujmy rąk tylko bierzmy się do pracy i spróbujmy je odzyskać. Inną możliwością jest zwrócenie się do firmy która zajmuje się profesjonalnie odzyskiwaniem danych. Jednak usługi tego typu są dość drogie, cena może sięgnąć od kilku do kilkunastu tyś zł. Aby zabrać się za odzyskiwanie utraconych przez nas danych musimy zapoznać się z teorią która pomoże nam dojść do celu. Pierwszą zasadą jest natychmiastowo wyłączenie komputera gdy tylko zorientujemy się że utraciliśmy dane. Drugim krokiem jest wymontowanie dysku twardego na którym doszło do awarii. W większości przypadków niezależnie od sposobu w jaki utraciliśmy dane, znajdują się one w dalszym ciągu na dysku. Danych tych może nie być widać standardowo w Windowsie, ale uruchamiając system czy też instalując jakieś programy zapisujemy nowe dane tym samym tracąc szanse na odzyskanie tych utraconych. Dlatego ważne jest by nie uruchamiać komputera z dysku na którym doszło do awarii. Nawet jeśli przez przypadek opróżniliśmy koszt to i tka warto nie włączać komputera i opróżnić dysk.
Taki dysk należy podłączyć do tego samego bądź innego komputera w trybie slave, czyli system operacyjny musimy uruchomić z innego dysku. Jeśli chodzi o programy do odzyskiwania danych to z darmowych można polecić PC Inspector a z płatnych O&O UnErase. Pierwszy z nich przeszukuje dysk i odnajduje usunięte pliki, następie tworzy listę znalezionych plików i daje nam możliwość wybrania tych które mają być odzyskane. Jeśli odłączyliśmy dysk i nie zapisywaliśmy danych w miejscu gdzie znajdowały się te utracone to prawdopodobieństwo odzyskania plików sięga stu procent. Jeśli chodzi o program firmy O&O to jego skuteczność jest na podobnym poziomie. Czasem zdarza się że zostają utracone całe partycje. Dzieje się tak najczęściej z powodu uszkodzenia rekordu startowego czyli MBR. Ale są także programy które przywrócą dane z takiej partycji. Jednym z takich programów jest MBR-tool. Program ten potrafi przywrócić partycje które uległy uszkodzeniu. Omówiliśmy dwa rodzaje awarii które mogły spowodować utratę danych. Kolejny przypadek to odzyskiwanie danych z uszkodzonych sektorów. Dyski twarde mają to do siebie że są mało odporne na uszkodzenia, szczególnie te mechaniczne. Dlatego na każdym z nich z czasem powstają nieczytelne sektory. Informacja o ich położeniu na dysku jest zapisywana w specjalnym miejscu do tego przeznaczonym, co powoduje że w tych miejscach nie są nagrywane kolejne dane. Ale z czasem powstaje coraz więcej takich nieczytelnych miejsc, pliki wtedy składają się z dużej ilości część a bywa ze każda z nich znajduje się daleko od siebie, co znacznie wydłuża czas odczytu. Jeśli zaobserwowaliśmy że wydłużył się czas pracy naszego dysku to koniecznie wykonajmy jego skanowanie. Większość producentów dysków twardych dostarcza takie darmowe programiki do skanowania. Często zdarza się że używanie narzędzi z pakietu Windows może pogorszyć sprawę. Jeśli narzędzie potwierdzi ze na naszym dysku znajdują się uszkodzone sektory to musimy wykonać kopie danych. Najlepiej posłużyć się programem który bit po bicie skopiuje nasz cały dysk. Przykładem takiego programu jest HDClone. Darmowa wersja programu kopiuje dane z prędkościom 300MB/s i obsługuje interfejsy ATA oraz SATA. Płatna jest dużo szybsza i obsługuje także inne interfejsy. Zdarzają się czasem awarie gdzie wystarczy prosta wymiana. Mowa oczywiście o sytuacji gdy dysk przestaje działać, po prostu nie słychać go. Najczęstszym powodem takiego zachowania naszego HDD jest fizyczna awaria płytki drukowanej. Dlatego trzeba obejrzeć płytkę z chipami na dysku w celu wykrycia jakiś spalonych elementów czy też ścieżek. Czasem po prostu można wyczuć zapach spalenizny za pomocą naszego węchu. Czasem można spróbować zastąpić spalony element innym. Najlepszym rozwiązaniem jest nabycie drugiego takiego samego dysku, tego samego producenta. Możemy poszukać odpowiedniego modelu na portalach aukcyjnych. Aby wymienić obwód drukowany w naszym dysku wystarczy nam śrubokręt. Odłączamy dysk i odkręcamy wszystkie widoczne śrubki. Czasem zdarza się że dysk twardy wydaje tylko dziwne odgłosy w postaci chrobotania czy charakterystycznych kliknięć. Przyczyn takiego stanu może być sporo. Jeśli takie chrobotanie następuje podczas uruchamiania systemu operacyjnego to sprawa jest dosyś skomplikowana. Po prostu pliki systemowe są niezbędne po to by Dys się uruchomił. Jedynym ratunkiem jest zakup identycznego dysku. Podłączmy taki dysk do naszego komputera jako slave i uruchamiamy z niego system. Po czym przełączmy go w stan uśpienia. Możemy posłużyć się narzędziem revoSlepp. Możemy nim uśpić dysk i wybudzić go dopiero wtedy gdy będziemy tego potrzebowali. Następnie usuwamy obudowę z dysku tak b tylko płytka pozostała i podłączamy do niej dysk który nie chciał się sam uruchomić.